Toán học và Dưỡng sinh, có vẻ chẳng liên quan, dính dáng đến nhau: Toán học nghiên cứu các quan hệ số lượng và hình dạng không gian, còn Dưỡng sinh nghiên cứu các biện pháp bảo vệ và nuôi dưỡng sinh mệnh. Nhưng nếu tìm hiểu sâu hơn sẽ thấy rằng, giữa Toán học và Dưỡng sinh có những mối liên quan đặc biệt. Và trong “thời đại số hóa” ngày nay, khoa học không những đã xây dựng những “mô hình toán học về sức khỏe”, mà còn lập ra được cả những “công thức toán học về thực hành dưỡng sinh” cụ thể. Dưới đây, ta hãy thử tìm hiểu một vài mô hình “Toán học – Dưỡng sinh”, tuy đơn giản mà có thể gợi ra nhiều điều.
Tam giác tuổi thọ
Tuổi thọ của mỗi con người, chỉ có chừng 15% –
20% được quyết định bởi nhân tố di truyền, còn 80% –
85% quyết định bởi nhân tố hậu thiên (phương thức sống). Dựa trên lý luận này, các nhà khoa học Nhật đã “mô hình hóa” tuổi thọ của con người bằng diện tích của một tam giác cân (diện tích tam giác = cạnh đáy nhân chiều cao chia đôi). Diện tích của tam giác càng lớn tuổi thọ càng cao, ngược lại diện tích càng nhỏ tuổi thọ càng thấp. Cạnh đáy tam giác biểu tượng cho nhân tố di truyền; hai cạnh bên phân biệt biểu tượng các nhân tố hậu thiên: điều kiện dinh dưỡng và rèn luyện sức khỏe tâm thần. Một con người, tuy bẩm sinh không thật khỏe mạnh (cạnh đáy tam giác không đủ dài), nhưng ngay từ khi nhỏ tuổi đã chú ý ăn uống đầy đủ, hợp lý và cân bằng dinh dưỡng, đồng thời kiên trì luyện tập thể dục thể thao, làm việc và nghỉ ngơi điều độ, thái độ sống lành mạnh và tâm lý ổn định, thì tuổi thọ vẫn có thể nắm chắc trong tay.
